Anahtar teslim ve götürü bedel sözleşmesi ne demek?

İnşaat işlerinde sık duyulan "anahtar teslim" ve "götürü bedel" kavramları bazen aynı anlamda kullanılır, oysa farklı şeyleri anlatır. Biri işin kapsamını, diğeri bedelin nasıl belirlendiğini ifade eder. Bu yazı kavramları ve sözleşmede dikkat edilecek noktaları genel olarak özetler.

Eser sözleşmesi

İnşaat sözleşmeleri Türk Borçlar Kanunu'nda eser sözleşmesi olarak düzenlenir. Eser sözleşmesinde yüklenici bir eser meydana getirmeyi, iş sahibi de bunun karşılığında bir bedel ödemeyi üstlenir. Bedelin nasıl belirleneceği taraflara bırakılmıştır. En yaygın yöntemler götürü bedel ve birim fiyattır.

Götürü bedel nedir?

Götürü bedelde işin toplam bedeli baştan sabit olarak belirlenir. Yüklenici, işi gerçekleştirmek için öngördüğünden fazla masraf yapması gerekse bile kural olarak bedelin artırılmasını isteyemez. İş sahibi de iş kolaylaşsa bile bedelde indirim isteyemez. Borçlar Kanunu'nda, sözleşme yapılırken öngörülemeyen ve işin ifasını imkânsızlaştıran ya da aşırı güçleştiren hallerde uyarlama ya da sözleşmeden dönme imkânına dair hükümler bulunur. Bu hükümlerin kapsamı somut olaya göre değerlendirilir.

Götürü bedelde dikkat edilecek noktalar:

• Kapsamın metraj, proje ve teknik şartnameyle net belirlenmesi
• Malzeme fiyatlarındaki artışların kimin üzerinde kalacağı, fiyat farkı verilip verilmeyeceği
• Ek iş ve iş artışlarının yazılı onay ve ayrı bedelle düzenlenmesi

Birim fiyat nedir?

Birim fiyatta işin kalemleri için birim fiyat belirlenir, nihai bedel gerçekleşen miktarlara göre hesaplanır. Kesin toplam bedel baştan bilinmez. Ölçüm ve hakediş kurallarının net yazılması önemlidir.

Anahtar teslim ne demek?

"Anahtar teslim" yasal bir terim değildir. Genellikle yüklenicinin işi bütün olarak üstlenmesini, yani iş sahibine kullanıma hazır yapıyı teslim etmesini ifade eder. Hangi kalemlerin dahil olduğu sözleşmeden anlaşılır. Bu yüzden "anahtar teslim" ifadesi tek başına yeterli değildir, kapsamın açıkça yazılması gerekir.

Örneğin şunların dahil olup olmadığı belirtilmelidir:

• Proje ve mühendislik hizmetleri, zemin etüdü
• Ruhsat, harç ve yapı denetim giderleri
• Peyzaj, çevre düzenlemesi, altyapı bağlantıları
• Sabit mobilya, beyaz eşya, asansör gibi donanımlar
• İskân ve abonelik işlemleri

İki kavram birlikte kullanılabilir

Bir sözleşme hem anahtar teslim hem götürü bedel olabilir: kapsam bütün olarak yükleniciye aittir ve bedel sabittir. Bu durumda kapsamın ve teknik şartnamenin ayrıntılı olması, ileride çıkabilecek uyuşmazlıkları azaltır.

Hakediş, kabul ve ayıp

• Ödeme planı ve hakedişler, işin ilerleyişine ve yapı denetim onayına bağlanabilir.
• Teslimde yapının sözleşmeye ve projeye uygunluğu birlikte kontrol edilmelidir.
• Teslimden sonra ortaya çıkan ayıplarda kanunda bildirim ve zamanaşımı süreleri vardır. Geç bildirim hak kaybına yol açabilir. Bu süreler için sözleşme öncesinde bir avukattan bilgi almak yerinde olur.

Kat karşılığı yapım modeli için kat karşılığı inşaat sözleşmesi yazımıza bakabilirsiniz.

• 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu